پایان نامه های سری سوم

مقاله – سطح کیفیت زندگی مادران دارای فرزند توانخواه وعوامل مؤثرآن- قسمت ۱۲

۲-۱-۱-۱۴-۲ -۲ کیفیت زندگی فراگیر برگر-اشمیت و نول
این دو دانشمند سعی دارند تا مباحثی اساسی نظیر رفاه ذهنی، رفاه عینی، اهداف اجتماعی و سیاستگذاری اتحادیه اروپا و نظریه های اجتماعی پیرامون مطرودیت اجتماعی، سرمایه اجتماعی و همبستگی اجتماعی را درون یک چارچوب منسجم مبتنی بر مفهوم کیفیت زندگی قرار دهند که به عوامل کیفیت اجتماعی همچون برابری، انصاف، آزادی، امنیت و انسجام بیش از عوامل فردی توجه دارد. این اندیشمندان در سطح فردی میان جنبه های شناختی و عاطفی رفاه ذهنی و میان ابزار (منابع و ظرفیت ها) و اهداف یا دستاوردهای (شرایط زندگی) رفاه عینی تمایز قائل می شوند. همچنین در سطح اجتماعی، دو سازه اصلی کیفیت زندگی را همبستگی اجتماعی و تداوم پذیری می دانند. در این مدل، همبستگی اجتماعی دارای دو عنصر است: یکی کاهش تفاوتها و نابرابری ها و دیگری تقویت پیوندها، شبکه ها و روابط اجتماعی، افزایش احساس تعلق به جماعت و پیوند با آن بر اساس ارزشهای مشترک، هویت جمعی و اعتماد میان اعضا. از این منظر همبستگی اجتماعی با اصول دوگانه یعنی برابری و انسجام پیوند می خورد. اصطلاح تداوم پذیری به حفظ سرمایه های جامعه شامل سرمایه انسانی، سرمایه اجتماعی، سرمایه طبیعی و سرمایه فیزیکی مربوط می شود (همان منبع).
۲-۱-۱-۱۴-۲ -۳ کیفیت اجتماعی
رویکرد کیفیت اجتماعی در سال ۱۹۹۷ در بیانیه آمستردام مطرح گردید و به سرعت توسعه یافت و امروزه شاید به لحاظ تئوریک و عملیاتی، مهمترین سازه کیفیت زندگی اجتماعی باشد. این رویکرد شاید به دلیل وجود دو هدف مشترک یعنی بهبود همبستگی اجتماعی و مبارزه با مطرودیت اجتماعی، شباهت های زیادی با رویکرد کیفیت فراگیر زندگی دارد. هر دو رویکرد از یک صورت بندی برابری طلبانه حمایت می کنند، کاهش نابرابری ها هسته اصلی نگرش این دو رویکرد به کیفیت زندگی است و هر دو معطوف به نوعی سیاستگذاری اجتماعی هستند که در راستای تحقق عدالت اجتماعی تلاش دارد.
در این چارچوب کیفیت زندگی عبارت است از دامنه ای که شهروندان قادر به مشارکت در زندگی اجتماعی و اقتصادی جامعه شان، تحت شرایطی هستند که بهزیستی و توانایی بالقوه آنها بهبود یابد. کیفیت زندگی اجتماعی که از سوی شهروندان تجربه می شود مبتنی بر شرایط زیر است:
درجه تأمین اجتماعی- اقتصادی
دامنه ادغام (شمولیت) اجتماعی
دوام و شدت همبستگی و انسجام اجتماعی بین نسل ها
سطح خودمختاری و توانمندسازی شهروندان.
یک جامعه با کیفیت بالا جایی است که در آن شهروندان می یایست به سطح قابل قبولی از تأمین اقتصادی و ادغام اجتماعی و زندگی در جماعات منسجم که به آنها امکان تحقق کامل توانایی هایشان را می دهد، دست یابند (مختاری نظری، ۱۳۸۹).
۲-۲ حمایت اجتماعی
انسان موجودی اجتماعی است و در طول حیات خویش نیازمند همنوعان خود است. این نیازمندی از جنبه های مختلف و به صورتهای متفاوتی قابل مشاهده است. شاید به دور از واقعیت نباشد که بگوئیم هستی انسان در گروی ارتباطات و تعاملات اجتماعی است و در غیاب این روابط اجتماعی او محکوم به فناست. انسان از زمان تولد در میان شبکهای از روابط متقابل اجتماعی به سر می برد، با کنشهای متقابلش میراث جامعه را به خود جذب می کند و به فراخور تغییر آن نیز دگرگون می گردد و طبق نظریه هستی گرایی میل به ازدواج، داشتن فرزند، گرایش به معنویت در اجتماعات و سازمانها و دیگر روابط اجتماعی به منظور بوجود آمدن این هم جوشیهاست. چنین پیوندهای اجتماعی ما را در مقابل تنهایی و جداماندن از مشکلات زندگی محافظت می کند (هومن و لیوارجانی، ۱۳۸۷).
یکی از عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت که به اهمیت بعد اجتماعی انسان اشاره دارد و در سالهای اخیر توجه فزایندهای به دست آورده است، حمایت اجتماعی می باشد. کوب (۱۹۷۶) اظهار می دارد که افزایش روز افزون تعداد مقالات چاپ شده در مجلات مختلف در مورد حمایت اجتماعی، اثرات مثبت حضور و پیامدهای منفی فقدان آن، حاکی از دست یافتن به این مهم است که عوامل اجتماعی با توجه به نقش مهمی که در زندگی انسان دارند، توجه فزایندهای را به دست آورده اند (علیپور و همکاران، ۱۳۸۸).
حمایت اجتماعی مهمترین ویژگی است که در رابطه با خنثی سازی تأثیرات نامطلوب و فشارهای روانی مورد مطالعه قرار گرفته است. حمایت اجتماعی بنا به تعریف به احساس تعلق داشتن، پذیرفته شدن، مورد علاقه، عشق و محبت قرارگرفتن اطلاق می شود و برای هر فرد، یک رابطه امن به وجود می آورد که در این رابطه ویژگیهای اساسی احساس امنیت، صمیمیت و نزدیکی است. حمایت اجتماعی حاصل از سرپرستان، دوستان، همکاران و وابستگان می تواند بسیاری از علائم روان شناختی از قبیل افسردگی و اضطراب را سبک سازد (غفاری و همکاران، ۱۳۸۸).
شواهد چشمگیری وجود دارد که نشان می دهد حمایت جامعه نقش مهمی در سلامت و در نهایت کیفیت زندگی افراد یک جامعه ایفا می کند و انزوای اجتماعی به بیماری منجر می شود (شیشهگر و همکاران، ۱۳۹۱ ). حمایت اجتماعی از طریق ایفای نقش واسطهای میان عوامل تنش زای زندگی و بروز مشکلات جسمی و روانی و همچنین تقویت شناخت افراد، باعث کاهش تنش، افزایش میزان بقا و بهبود کیفیت زندگی می شود (پاراسی، فلمینگ و باوم، ۲۰۱۱). معتقدند افرادی که از حمایت های اجتماعی بیشتری برخوردارند از کیفیت زندگی و سلامت بالاتری نیز برخوردار می باشند (سجادی و همکاران، ۱۳۸۹، نقل شده در شیشهگر و همکاران، ۱۳۹۱).
۲-۲-۱تعاریف حمایت اجتماعی

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت  ۴۰y.ir  مراجعه نمایید.

حمایت اجتماعی به عباتی بر در دسترس بودن وکیفیت روابط با افرادی که منابع حمایتی را در مواقع مورد نیاز فراهم می کنند تأکید دارد. دوستان، آشنایان و خانواده، خدمات عینی و اطلاعاتی را فراهم می کنند که موجب می شود یک فرد احساس مراقبت، دوست داشته شدن، عزت نفس وارزشمند بودن کند و خود را جزیی از شبکه ارتباطی بداند .
حمایت اجتماعی احساس تعلق داشتن ، پذیرفته شدن ومورد عشق ومحبت قرار گرفتن است در واقع حمایت اجتماعی برای هرفردی یک ارتباط امن به وجود می آورد که احساس محبت ونزدیکی از ویژگی های اصلی این ارتباط است وهمچنین یک کمک دوجانبه است که موجب خلق تصور مثبت از خود، پذیرش خویشتن ، احساس عشق وارزشمندی می گردد وتمام اینها فرصت خود شکوفایی ورشد می دهند(حسینی وتقی پور،۱۳۸۹).
کوب با تعریف حمایت اجتماعی تحت عنوان معرفتی که باعث می شود فردی باورکند مورد احترام و علاقه دیگران باشد، عنصر ارزشمندی و دارای شأن بوده، و به یک شبکه روابط و تعهدات متقابل تعلق دارد (کوب، ۱۹۷۶ نقل شده در علیپور و همکاران، ۱۳۸۸).
۲-۲-۲ انواع حمایت اجتماعی
۲-۲-۲ -۱ حمایت اجتماعی عاطفی
شامل فراهم آوردن مهر، عطوفت و توجه نسبت به فرد دیگر و قوت قلب دادن به او تا این که احساس کند انسان ارزشمندی است که مورد توجه قرار گرفته است. این نوع حمایت می تواند شامل افرادی باشد که فرد می تواند درباره مشکلات با آنها صحبت کند. به طور طبیعی شامل کمکهایی می شود که توسط خانواده، دوستان، همکاران و همسایگان یا افراد مهم صورت می گیرد و شامل ابراز عشق، عاطفه و ارزشمند شمردن می شود که احساس بهزیستی عاطفی ایجاد می کند (خداپناهی و همکاران، ۱۳۸۹).
۲-۲-۲-۲ حمایت خود ارزشمندی
اینکه دیگران در دشواریها یا فشارهای روانی به وی بفهمانند که او فردی ارزشمند است و میتواند با به کار گیری تواناییهای ویژه خود بر دشواریها چیره شود.
۲-۲-۲ -۳ حمایت اجتماعی اطلاعاتی
به دست آوردن اطلاعات ضروری از طریق تعامل های اجتماعی با دیگران را حمایت اطلاعاتی تعریف کرده اند به عبارتی دیگر، حمایت اطلاعاتی شامل دادن توصیه ها، جهت گیری ها، پیشنهادات، یا بازخوردها به یک فرد راجع به چگونگی عملکردش می باشد(گاچل وهمکاران، ۱۳۷۷).
به عبارتی دیگر حمایت اطلاعاتی میتواند اطلاعات مورد نیاز خود را برای درک موقعیت به دست آورد(کلدی وسلحشوری،۱۳۹۱).
۲-۲-۲ -۴ جستجوی حمایت اجتماعی
هنگامی که افراد به طور واقعی به اعضای خاصی در شبکه اجتماعی خود برای کمک در خلال زمان های تنیدگی زا تکیه می کنند؛ تلاش برای فراهم کردن حمایت باید با مداخله دریافت کنندگان صورت گیرد، زیرا ممکن است حمایتی که اعضای شبکه فراهم می کنند با نیازهای دریافت کنندگان سازگار نباشد (خداپناهی و همکاران، ۱۳۸۹).
۲-۲-۲ -۵ حمایت اجتماعی ابزاری
حمایت ابزاری به کمک های مادی، عینی و واقعی دریافت شده توسط یک فرد از سوی دیگران اطلاق می گردد. این نوع حمایت به افرادکمک می کند تا نیازهای روزانه خود را تأمین نمایند و شامل عناصری از کمک های مادی وعینی نظیر قرض دادن پول، کمک کردن در نظافت منزل، جا به جایی و حرکت کردن،حمام رفتن، و رانندگی کردن است (ریاحی وهمکاران،۱۳۸۹)
۲-۲-۲ -۶ بعد ساختاری و عملکردی حمایت اجتماعی
بعد ساختاری حمایت اجتماعی عبارت از ویژگی های کمی و عینی منبع حمایت، و بعد عملکردی حمایت اجتماعی عبارت از ویژگی های کیفی و ذهنی حمایت است (زکی، ۱۳۸۷).
۲-۲-۳ سلامت روانی- جسمی و حمایت اجتماعی
رابطه حمایت اجتماعی، بهداشت و اثر سودمند آن بر سلامت بدنی و روانی انسان در سالهای اخیر مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است. حمایت اجتماعی ابعاد گوناگونی دارد ( زکی، ۱۳۸۷). گانستر و ویکتور (۱۹۸۸) بر این باورند که وجود حمایت اجتماعی تأثیر مستقیم بر سلامت روانی دارد. کوبزانسکی، برکمن و سیمن (۲۰۰۰) باور دارند که حمایت اجتماعی تعهدات متقابلی را پدید می آورد که در آن شخص احساس دوست داشته شدن، مراقبت، عزت نفس و ارزشمند بودن دارد.
راتوس معتقد است که حمایت اجتماعی اثرات نامطلوب فشار روانی را از پنج طریق تعدیل و تضعیف می کند:
توجه عاطفی: شامل گوش دادن به مشکلات افراد و ابراز احساسات همدلی، مراقبت، فهم و قوت قلب دادن.
یاری رسانی: یعنی ارائه حمایت و یاری که به رفتار انطباقی می انجامد.
اطلاعات: ارائه راهنمایی و توصیه جهت افزایش توانایی مقابلهای افراد.
ارزیابی: ارائه پسخوراند از سوی دیگران در زمینه کیفیت عملکرد منجر به تصحیح عملکرد.
جامعه پذیری: دریافت حمایت اجتماعی معمولاً به واسطه جامعه پذیری به وجود می آید در نتیجه اثرات سودمندی به دنبال دارد. پژوهش ها به طور ثابت بر نقش تعدیل کننده حمایت اجتماعی بر استرس تأکید داشته اند (بخشی پور رودسری، ۱۳۸۴).

You may also like...